Alle artikels
Feitencheck12 oktober 20269 min leestijd

Trainings- en voedingstermen uitgelegd: RIR, trendgewicht, deload en meer

Reps in reserve, dubbele progressie, trendgewicht, basaal metabolisme. Dit zijn de woorden achter je plan in Coach Timon. Hier lees je wat elk woord betekent, waarom het ertoe doet en wat de app ermee doet, in gewone taal.

Cover met de titel Trainings- en voedingstermen uitgelegd
Typografische cover, Timon Dhaeze Coaching

Open een trainingsprogramma of een voedingsplan en je krijgt een muur van jargon. RIR 2. Repetitiebereik 8 tot 10. Trendgewicht. Onderhoud. De meeste mensen knikken en slaan het over.

Elk van die woorden staat voor een beslissing in je plan. Zodra je ze kent, zie je waarom je plan deze week veranderde. Ze staan gegroepeerd in de volgorde waarin je ze tegenkomt: eerst training, dan de weegschaal, dan voeding en tot slot de wekelijkse check-in die alles verbindt. Wil je het grotere plaatje van waarom de app bestaat? Dat schreef ik op in waarom nog een app.

Reps in reserve (RIR)

RIR is hoeveel nette herhalingen je aan het einde van een set nog had kunnen doen. RIR 0 betekent dat er niets meer over was. RIR 2 betekent dat je er nog twee in je had.

Hoe zwaar een set is bepaalt veel van wat ze doet. In een reeks meta-regressies waren krachtwinsten vergelijkbaar over een breed bereik van RIR, terwijl spiergroei beter werd naarmate sets dichter bij falen eindigden. Helemaal tot falen gaan lijkt weinig extra op te leveren: een meta-analyse van 15 studies vond geen duidelijke extra groei bij trainen tot spierfalen vergeleken met net voor het falen stoppen. Een paar herhalingen in reserve is een verstandige plek om te trainen.

De meeste mensen schatten vrij goed in. In een overzicht van 12 studies onderschatten mensen het aantal herhalingen dat ze nog over hadden gemiddeld met ongeveer één, met grote verschillen tussen studies.

In de app log je het gewicht, de herhalingen en je RIR bij elke set. Elke oefening heeft een doel-RIR en het programma gebruikt wat je logt om je gewichten voor de week erna te bepalen.

Bron: Robinson e.a.1 2024, Sports Medicine · Refalo e.a.2 2023, Sports Medicine · Halperin e.a.3 2022, Sports Medicine

Wil je dat je training en voeding zich elke week aanpassen aan je eigen data? Daar bouw ik een app voor. Schrijf je in op de wachtlijst

Repetitiebereik (rep range)

Een repetitiebereik is het venster van herhalingen waarvoor je gaat bij een oefening, bijvoorbeeld 8 tot 10. Elk getal binnen dat bereik telt als een goede set.

Een bereik geeft je ruimte. Sommige dagen vliegen 10 herhalingen erdoor, andere dagen stop je bij 8. Beide zijn prima en beide vertellen het systeem iets.

In de app heeft elke oefening een repetitiebereik, gekoppeld aan je doel-RIR.

Progressieve overload en dubbele progressie (double progression)

Progressieve overload betekent dat je na verloop van tijd iets meer van je spieren vraagt: meer gewicht, meer herhalingen of meer sets. Doe je eeuwig dezelfde training met hetzelfde gewicht, dan heeft je lichaam weinig reden om zich te blijven aanpassen.

Je kunt vooruitgaan door gewicht toe te voegen of door herhalingen toe te voegen. In een studie van 8 weken naar het onderlichaam met 43 getrainde mensen gaven beide routes vergelijkbare resultaten voor spiergroei en kracht.

Dubbele progressie combineert de twee. Je voegt eerst herhalingen toe, binnen je repetitiebereik. Zodra je de bovengrens haalt, gaat het gewicht omhoog en werk je weer vanaf lager in het bereik omhoog.

In de app: haal je de bovengrens van je repetitiebereik bij je doel-RIR, dan gaat het gewicht de week erna omhoog. Stel dat je 60 kilo bench perst voor 10 herhalingen bij je doel-RIR. Volgende week zet het systeem 62,5 kilo voor 8.

Bron: Plotkin e.a.4 2022, PeerJ

Opwarmsets (warm-up sets)

Opwarmsets zijn lichtere sets vóór je werksets. Ze maken je lichaam en je techniek klaar voor het zware werk.

Een systematisch overzicht van 31 studies over opwarmingen voor het bovenlichaam vond sterk bewijs dat opwarmingen met zwaardere, dynamische belasting kracht en vermogen verbeteren. In een studie met 40 getrainde mannen volstonden een paar lichte herhalingen niet om het beste uit de squat en de bench press te halen. Hoeveel opwarming je nodig hebt is minder duidelijk en de studies zijn het niet allemaal eens.

In de app heeft elke training een opwarming, met video's die tonen hoe je goed opwarmt. Je opwarmsets worden elke week berekend op basis van de gewichten die je de week ervoor tilde.

Bron: McCrary e.a.5 2015, British Journal of Sports Medicine · Ribeiro e.a.6 2020, International Journal of Environmental Research and Public Health

Trainingsverdeling (split), tempo en rusttijd

Je split is hoe je je training over de week verdeelt, bijvoorbeeld full body bij elke training of bovenlichaam en onderlichaam op aparte dagen. Tempo is de snelheid van elke herhaling. Rusttijd is hoe lang je tussen sets zit.

In de app kies je je voorkeurssplit in de intake, samen met hoeveel dagen je traint, hoe lang een training mag duren en tot twee spiergroepen waarop je wilt focussen. Bij elke oefening staat een demovideo met het tempo en de rusttijd, plus een kant-en-klaar alternatief voor als een machine bezet is of een beweging nog niet lukt.

Deload

Een deload is een geplande periode met minder trainingsbelasting. Een internationaal panel van coaches omschreef het als een manier om fysieke en mentale vermoeidheid te verminderen, het herstel te helpen en je klaar te maken voor het volgende blok. In een bevraging van 246 atleten in kracht- en physiquesporten deloadden ze ongeveer zes dagen, grofweg om de vijf tot zes weken, meestal door volume, belasting en inspanning te verlagen.

Een deload betekent lichter trainen. En een hele week vrij? In een studie met 39 getrainde mensen gaf een week zonder enige training halverwege een programma van 9 weken geen extra spiergroei en kleinere krachtwinsten in het onderlichaam.

In de app plant het systeem automatisch een deloadweek: wanneer je herstelscores laag blijven of aan het einde van een trainingsblok.

Bron: Bell e.a.7 2023, Sports Medicine Open · Rogerson e.a.8 2024, Sports Medicine Open · Coleman e.a.9 2024, PeerJ

Herstel (recovery)

Herstel is hoe klaar je bent om opnieuw zwaar te trainen. Slaap is een groot deel ervan. In 69 studies verlaagde slaaptekort de fysieke prestaties gemiddeld met ongeveer 7,5 procent.

In de app is slaap onderdeel van je wekelijkse check-in en van hoe het systeem je herstel leest. De check-in vraagt ook naar je stress. Je stappen en slaap komen van je horloge, ring of andere wearable. Slecht herstel verandert je trainingsweek.

Bron: Craven e.a.10 2022, Sports Medicine

Trendgewicht (trend weight)

Je trendgewicht is een afgevlakt gemiddelde van je weegmomenten. Het toont waar je gewicht naartoe gaat zonder de ruis van dag tot dag.

Water, zout, koolhydraten en een korte nacht verschuiven de weegschaal van de ene ochtend naar de andere. In een Europese studie met meer dan 1.400 mensen die hun gewichtsverlies onderhielden schommelde het gewicht met ongeveer 0,35 procent binnen een gewone week, hoger in het weekend en lager tijdens de week. Regelmatig wegen hangt samen met beter gewichtsbeheer, zonder meer depressie of angst.

In de app wordt je trendgewicht elke nacht berekend, dus één zout diner verschuift je plan nooit. Elke ochtend wegen is optioneel en sterk aanbevolen: hoe vaker je weegt, hoe betrouwbaarder je trend.

Bron: Turicchi e.a.11 2020, PLOS ONE · Zheng e.a.12 2015, Obesity

Basaal metabolisme (BMR)

Je basaal metabolisme is de energie die je lichaam in volledige rust verbrandt, gewoon om je draaiende te houden. Voor de meeste mensen is het het grootste deel van wat je op een dag verbrandt.

BMR wordt meestal geschat met een formule op basis van je gewicht, lengte, leeftijd en geslacht. De Mifflin-St Jeor-formule komt het vaakst binnen 10 procent van een gemeten waarde, al kan ze voor een individu nog afwijken.

In de app gaan je caloriedoelen nooit onder je basaal metabolisme.

Bron: Mifflin e.a.13 1990, American Journal of Clinical Nutrition · Frankenfield e.a.14 2005, Journal of the American Dietetic Association

Energieverbruik (TDEE)

Je totale dagelijkse energieverbruik (TDEE) is alles wat je op een dag verbrandt: je BMR, de energie die het kost om je eten te verteren en alles wat je doet wanneer je beweegt, van trainen tot wandelen naar de winkel.

Dat getal verschuift wanneer je lichaam verandert. In een klassieke studie verbrandden mensen die hun gewicht minstens 10 procent lager hielden ongeveer 6 tot 8 kilocalorieën minder per kilo vetvrije massa per dag dan voordien. Dat is één reden waarom een formule op basis van je beginpunt na verloop van tijd afwijkt.

In de app schat het systeem wat je echt verbrandt uit je voedingslog en je trendgewicht.

Bron: Leibel e.a.15 1995, New England Journal of Medicine

Onderhoudscalorieën (maintenance)

Onderhoud is het aantal calorieën waarbij je gewicht stabiel blijft. Eet je erboven, dan gaat je gewicht na verloop van tijd omhoog. Eet je eronder, dan gaat het omlaag.

In de app volgen je doelen je trend in kleine stappen. Op de apppagina zie je een voorbeeld: de trend blijft zeven dagen vlak, dus het dagdoel zakt met 100 kilocalorieën, van 2.150 naar 2.050.

Macro's en macroverdeling

Macro's zijn de drie voedingsstoffen die calorieën leveren: eiwitten, koolhydraten en vetten. Je macroverdeling is hoe je calorieën over die drie verdeeld worden.

In een meta-analyse van 49 studies gaven extra eiwitten bovenop training meer spiermassa en kracht. Voor spiermassa vlakte het voordeel af bij een totale inname van ongeveer 1,6 gram per kilo lichaamsgewicht per dag.

In de app is je plan gebouwd op macro's: dagdoelen voor calorieën, eiwitten, koolhydraten en vetten. Je kiest je dieettype en je macroverdeling of laat het systeem dat doen. Loggen gaat snel: scan een barcode, maak een foto van je bord of kopieer de maaltijd van gisteren.

Bron: Morton e.a.16 2018, British Journal of Sports Medicine

Diet break

Een diet break is een geplande periode, vaak een of twee weken, waarin je op onderhoud eet midden in een langer dieet.

In een studie met 61 getrainde volwassenen en 12 weken diëten verloren mensen die na elke drie weken een week pauze namen (15 weken in totaal) evenveel vet en behielden ze evenveel vetvrije massa als mensen die zonder pauze doordiëten. Ze meldden minder honger. In een eerdere studie met mannen met obesitas leidden pauzes van twee weken tot meer gewichtsverlies, al duurde dat dieet in totaal 30 weken tegenover 16.

In de app: tijdens een langere periode van vetverlies plant de app automatisch een diet break. Je calorieën gaan dan tijdelijk naar onderhoud.

Bron: Peos e.a.17 2021, Medicine & Science in Sports & Exercise · Byrne e.a.18 2018, International Journal of Obesity

Verzadiging (satiety)

Verzadiging is hoe vol je je voelt na het eten en hoe lang dat duurt.

In de app kun je bij een maaltijd een notitie toevoegen over hoe vol je je erna voelde, zodat ook honger data wordt.

Check-in

Een check-in is een kort wekelijks moment waarop je verslag uitbrengt over hoe je week ging. Je eigen gedrag bijhouden helpt. In 122 evaluaties van programma's rond gezonde voeding en beweging verklaarde zelfmonitoring meer van de verschillen in resultaat dan elke andere techniek en het werkte het best in combinatie met doelen en feedback.

In de app vul je eenmaal per week een korte check-in in: op hoeveel dagen je het plan volgde, hoe je sliep, je stress en je herstel. Het systeem leest dat samen met alles wat je loggde en zet je volgende week op. Volgde je het plan op minder dan vijf dagen, dan blijven je doelen waar ze zijn en toont je weekoverzicht wat je kan helpen om terug op koers te komen. Dat overzicht komt in de app en in je inbox.

Bron: Michie e.a.19 2009, Health Psychology

TermIn één zinWat de app ermee doet
RIRHerhalingen die je nog over had aan het einde van een setJe logt het bij elke set en het bepaalt de gewichten van volgende week
RepetitiebereikHet venster van herhalingen waarvoor je gaatElke oefening heeft er een, gekoppeld aan een doel-RIR
Dubbele progressieEerst meer herhalingen, dan meer gewichtBovengrens bereikt bij doel-RIR: het gewicht gaat volgende week omhoog
DeloadEen geplande lichtere periode in je trainingEen deloadweek bij aanhoudend laag herstel of aan het einde van een blok
TrendgewichtAfgevlakt gemiddelde van je weegmomentenWordt elke nacht berekend en je calorieën volgen het
BMRWat je verbrandt in volledige rustJe doelen gaan er nooit onder
TDEEAlles wat je op een dag verbrandtGeschat uit je voedingslog en je trend
Macro'sEiwitten, koolhydraten en vettenDagdoelen voor elk, plus calorieën
Check-inKort wekelijks verslag over je weekSamen met je log gelezen om volgende week op te zetten

Veelgestelde vragen

Wat betekent RIR in training?

RIR staat voor reps in reserve: hoeveel nette herhalingen je aan het einde van een set nog had kunnen doen. RIR 0 betekent dat er niets meer over was, RIR 2 betekent twee extra. In een overzicht van 12 studies onderschatten mensen het aantal herhalingen dat ze nog over hadden gemiddeld met ongeveer één.

Wat is dubbele progressie?

Je voegt eerst herhalingen toe binnen je repetitiebereik. Zodra je de bovengrens haalt, gaat het gewicht omhoog en begin je weer lager in het bereik. In Coach Timon betekent de bovengrens halen bij je doel-RIR meer gewicht in de week erna.

Wat is trendgewicht?

Een afgevlakt gemiddelde van je dagelijkse weegmomenten. Het toont waar je gewicht naartoe gaat zonder de schommelingen van dag tot dag door water, zout, koolhydraten en slaap.

Wat is het verschil tussen BMR en TDEE?

BMR is wat je lichaam in volledige rust verbrandt. TDEE is alles wat je op een dag verbrandt: je BMR plus het verteren van voeding plus alle beweging. Voor de meeste mensen is het rustverbruik het grootste deel.

Wat is een deload?

Een periode met minder trainingsbelasting, meestal ongeveer een week, om vermoeidheid te beheren en te herstellen voor het volgende blok. In Coach Timon plant het systeem een lichtere week wanneer je herstelscores laag blijven.

Wat is een diet break?

Een geplande periode op onderhoudscalorieën midden in een langer dieet. In een studie met getrainde volwassenen gaven diet breaks hetzelfde vetverlies en dezelfde behouden spiermassa als zonder pauze doordiëten, met minder honger. De app kan er een inplannen tijdens een langere periode van vetverlies.

Plant Coach Timon deloads en diet breaks automatisch?

Ja. De app plant een deloadweek wanneer je herstelscores laag blijven of aan het einde van een trainingsblok. Tijdens een langere periode van vetverlies plant hij een diet break en dan gaan je calorieën tijdelijk naar onderhoud.

Timon geeft High Performance 1:1 Health Coaching, waar je ook woont. Wie gecoacht wordt, kan in Gent, België ook samen met hem in de gym trainen.

KrachttrainingVoedingCoach Timon

Reacties

Reageer hieronder. Zeg wat je denkt of welke claim ik moet uitzoeken. Je reactie staat er meteen en iedereen kan ze lezen.

    Je naam en je reactie komen publiek op deze pagina. Een e-mailadres vraag ik niet. Reacties met een link kijk ik eerst na.

    Iemand die dit moet lezen? WhatsApp

    Elke zondag één mail

    Wat ik die week onderzocht, in drie zinnen samengevat, met de bronnen erbij. Uitschrijven kan altijd.

    Bronnen

    Bronnen

    Elk cijfer in dit artikel is tegen de oorspronkelijke publicatie gelegd.

    1. Robinson e.a. (2024). Exploring the Dose-Response Relationship Between Estimated Resistance Training Proximity to Failure, Strength Gain, and Muscle Hypertrophy: A Series of Meta-Regressions. Sports Medicine. reeks meta-regressies over de afstand tot falen, krachtwinst en spiergroei.
    2. Refalo e.a. (2023). Influence of Resistance Training Proximity-to-Failure on Skeletal Muscle Hypertrophy: A Systematic Review with Meta-analysis. Sports Medicine. systematische review en meta-analyse van 15 studies over trainen tot falen en spiergroei.
    3. Halperin e.a. (2022). Accuracy in Predicting Repetitions to Task Failure in Resistance Exercise: A Scoping Review and Exploratory Meta-analysis. Sports Medicine. scoping review en verkennende meta-analyse van 12 studies met 414 deelnemers over het inschatten van reps tot falen.
    4. Plotkin e.a. (2022). Progressive overload without progressing load? The effects of load or repetition progression on muscular adaptations. PeerJ. gerandomiseerde studie van 8 weken bij 43 getrainde volwassenen: progressie in gewicht tegenover progressie in reps.
    5. McCrary e.a. (2015). A systematic review of the effects of upper body warm-up on performance and injury. British Journal of Sports Medicine. systematische review van 31 gerandomiseerde studies over opwarming van het bovenlichaam.
    6. Ribeiro e.a. (2020). The Role of Specific Warm-up during Bench Press and Squat Exercises: A Novel Approach. International Journal of Environmental Research and Public Health. crossoverstudie bij 40 getrainde mannen met verschillende specifieke opwarmingen voor squat en bench press.
    7. Bell e.a. (2023). Integrating Deloading into Strength and Physique Sports Training Programmes: An International Delphi Consensus Approach. Sports Medicine Open. internationale Delphi-consensus van coaches in kracht- en physiquesporten over deloads.
    8. Rogerson e.a. (2024). Deloading Practices in Strength and Physique Sports: A Cross-sectional Survey. Sports Medicine Open. vragenlijst bij 246 atleten in kracht- en physiquesporten over hoe ze deloaden.
    9. Coleman e.a. (2024). Gaining more from doing less? The effects of a one-week deload period during supervised resistance training on muscular adaptations. PeerJ. gerandomiseerde studie bij 39 getrainde volwassenen: een week zonder training halverwege een programma van 9 weken.
    10. Craven e.a. (2022). Effects of Acute Sleep Loss on Physical Performance: A Systematic and Meta-Analytical Review. Sports Medicine. systematische review en meta-analyse van 69 publicaties over acuut slaaptekort en fysieke prestatie.
    11. Turicchi e.a. (2020). Weekly, seasonal and holiday body weight fluctuation patterns among individuals engaged in a European multi-centre behavioural weight loss maintenance intervention. PLOS ONE. analyse van dagelijkse wegingen bij meer dan 1400 Europese volwassenen: week-, seizoens- en feestdagpatronen.
    12. Zheng e.a. (2015). Self-weighing in weight management: a systematic literature review. Obesity. systematische review van 17 longitudinale studies over zichzelf wegen.
    13. Mifflin e.a. (1990). A new predictive equation for resting energy expenditure in healthy individuals. American Journal of Clinical Nutrition. ontwikkeling van een rekenformule voor het rustverbruik bij 498 gezonde volwassenen.
    14. Frankenfield e.a. (2005). Comparison of predictive equations for resting metabolic rate in healthy nonobese and obese adults: a systematic review. Journal of the American Dietetic Association. systematische review die vier formules voor het rustmetabolisme vergelijkt met metingen.
    15. Leibel e.a. (1995). Changes in energy expenditure resulting from altered body weight. New England Journal of Medicine. metingen van het energieverbruik bij 41 volwassenen na gewichtsverlies en gewichtstoename.
    16. Morton e.a. (2018). A systematic review, meta-analysis and meta-regression of the effect of protein supplementation on resistance training-induced gains in muscle mass and strength in healthy adults. British Journal of Sports Medicine. systematische review en meta-analyse van 49 gerandomiseerde studies met 1863 deelnemers over extra eiwit naast krachttraining.
    17. Peos e.a. (2021). Continuous versus Intermittent Dieting for Fat Loss and Fat-Free Mass Retention in Resistance-trained Adults: The ICECAP Trial. Medicine & Science in Sports & Exercise. gerandomiseerde studie bij 61 getrainde volwassenen: 12 weken doorlopend diëten tegenover diëten met pauzes van een week.
    18. Byrne e.a. (2018). Intermittent energy restriction improves weight loss efficiency in obese men: the MATADOR study. International Journal of Obesity. gerandomiseerde studie bij mannen met obesitas: doorlopend diëten tegenover blokken van twee weken met pauzes op onderhoud.
    19. Michie e.a. (2009). Effective techniques in healthy eating and physical activity interventions: a meta-regression. Health Psychology. meta-regressie van 122 evaluaties van programma's rond gezond eten en bewegen.

    Dit artikel is informatie, geen medisch advies. Heb je klachten, ben je zwanger of neem je medicatie, overleg dan met je arts voor je iets verandert.

    Alle onderzoeken achter deze site, met klikbare bron

    Meer uit de blog

    Je training en voeding, bijgestuurd op je eigen data.

    Jij logt, de app leest je trend en verschuift je doelen elke week. Training, voeding, lifestyle en slaap in één plan. Op de wachtlijst hoor je als eerste wanneer ze opent.

    Schrijf je in op de wachtlijst